search instagram arrow-down
ebru melekoğlu

Beğendiğim Yazılar

Kategori Bulutu

Genel

Popüler Yazılar & Sayfalar

DAHİLİK VE DELİLİK ARASINDAKİ ÇİZGİ: “SANAT”

Sanat delilik hali mi yoksa deliliği cesaret edip sunanlara mı duyduğumuz hayranlığın adı mı sanat? Friedrich hölderlin, Van goh, Fikret Mualla gibi isimleri düşününce çokta saçma olmayan bir önerme. Psikolojide dışavurumcu sanat terapi diye yeni bir akım baş göstermeye başladı. Bunun üzerine düşünmek icap eder bence. Hayranlıkla takip ettiğimiz dünyaca kabul gören sanat eserlerinde deliliğin bıraktığı izlere hayran kalınmadığını kim iddia edebilir ki? Kendisini standart çizgide ifade edemeyen beyinin çözümü belli ki; resim, müzik ve yazı gibi değişik alanlar olmuş. Altın gününde “ya lilili ya lili” söyleyip oynadıktan sonra efkarlanan Feride’nin, kocasından dert yanıp cümbür cemaat acılara boğulmalasıyla, Fridanın acısı aynı türküdür aslında. Bizi cezbeden mesajı nasıl verdiği daha çok. Mesela “seni seviyorum”u herkes söyler ama bu tabloyu kimse yapamaz.

Bu zeka işi mi delilik hali mi? Yoksa zekanın sonu mu delilik? Aklıma şimdide bir film sahnesi geldi. Amedio Modiglia’ nın hayatanı anlatan film de yaşlı adam soruyor “are you mad?” bizim Modiglia  da biraz diyor.  

    Yani hangimiz, allah aşkına Salvador Dali’nin tablolarına baktıkça içinizden Salvador a “ne diyon lan değişik?” demediniz? Belki tanımladığımız delilik hali, değişikliği! Dali, Rolls Royce marka arabayı 500 kg karnabaharla doldurmuş ve  Paris’e kadar gitmişt Daha sonra,“Herşey karnabaharda bitiyor!” şeklinde bir açıklama yapmış. Yani olay karnabahar😊Yani olay delilik.    Ayrıca amsterdam üniversitesinde yapılan araştırmaya göre Van Gogh  bir psikoz hastasıymış.

Louis Wain,

Kedi tablolarıyla meşhur bir zaat, Şizofreni. (Psişik ve gerçek arasındaki olağan ayrımların yapılamadığı, çok kötü bir karmaşık bozukluk) Yakınlarına duyduğu düşmanca tavırlar ve güven eksikliği yaşaması diğer dipnotlar arasında

Edvard Munch

Munch, ailesinin acılarına tanık olmuş. Hastalıklarla mücadele eden ailesine, birinci dereceden yakın tanıklık etmesi, onda şiddetli anksiyete ataklarına sebep olmuş, aşırı içkiye sığınmış, bununla beraber gelen halüsinasyonları hastaneye yatmasına kadar vardırmıştır işi. Meşhur “çığlık tablosu’ nu” da  şöyle ifade etmiş “Güneş batmaya başladı, birden gökyüzü kan rengine döndü, titreyerek orada durdum ve dosdoğru geçen sonsuz bir çığlık hissettim. Hastalığımda olduğu gibi, yaşam korkum, benim için gereklidir. Onlar benden farksız değildir, onların imhası benim sanatımı da yok edecektir.”

Michelangelo

Araştırmacılar, Sanat tarihinin tartışmasız en önemli isimlerinden Michelangelo’nun ciddi ruhsal hastalık belirtilerini yansıttığını ve bunun açık bir şekilde tespit edilebildiğinden bahsetmektedirler. Dr Paul Wolf, melankolinin altında yatan, bipolar bozukluğun belirtilerini, bazı çalışmalarında görüldüğünü söylemiş.

Fikret Mualla

Ve tabi ki bizden de ressam örnek vermeden olmaz, Fikret Mualla. Yaşadıklarını mı çizdi, yoksa çizdiklerini mi yaşadı? Onu deli yapan topal ayağının kompleksi miydi yoksa annesi ve ananesine bulaştırdığı domuz gribinden, gençliğinin avantajıyla sağ kurtulması mıydı, onu akıl hastanesine yatırılmaya götüren olay!

Ve tabi tablodaki gibi balonu İstanbul’ la bağ kuran Fikret Mualla, anne figürünü, yaşadığı tramvayla ne güzel dışa vurmuş.

“Bazı yaşanılanlar, bazı insanı cani, bazı insanı sanatçı yapar” en azından üzerinde düşünülmesi gereken önerme!

This entry was posted in Genel.
Bir Cevap Yazın
Your email address will not be published. Required fields are marked *

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: